Decanteren en karafferen

Pouring red wine from decanter with grapes on background - Selective focus- XXXL Image

Je hoort het wijnkenners misschien weleens hebben over decanteren van wijn, of over karafferen. Over deze twee termen bestaat veel verwarring en wees gerust, zelfs ‘echte’ wijnkenners weten vaak niet precies wat wat is.

Om te beginnen, de definities. Decanteren is de wijn overschenken in een karaf. En karafferen is … ook de wijn overschenken in een karaf. Het grote verschil zit hem echter in de reden waarom je dat doet.

Decanteren
Decanteren gebeurt met wijnen die in de fles een fors depot hebben gevormd. Met depot bedoelen we een flinke laag droesem, een soort donkere drab. Meestal gaat het daarbij om rode wijnen van hoge kwaliteit, die langere tijd in een kelder hebben gelegen. Sommige soorten port bijvoorbeeld, maar ook grote Bordeaux-wijnen van enige leeftijd. Door het liggen is die droesem naar beneden gezakt, en kan dus ook langs de lange kant van de fles te zien zijn. Daarom is het zaak een fles die je wilt decanteren eerst enige tijd rechtop te zetten, om het bezinksel helemaal naar de bodem te laten zakken.

Als dat eenmaal gebeurd is (en dat kan best 24 uur duren), kun je de wijn gaan decanteren. Je schenkt dan de wijn heel voorzichtig over in een karaf, zonder dat de droesem mee komt. Vroeger gebeurde dat tegen het licht van een kaars, heel romantisch.

In de karaf heb je dan een schone, heldere, niet door droesem bezoedelde wijn. Niet dat die droesem schadelijk is, overigens. Het gaat om de vaste deeltjes die in de wijn zweven en die gewoon door het lange liggen zijn uitgezakt. Dat heeft niets met foute keuzes van een wijnmaker of wat dan ook te maken, dat is gewoon een natuurlijk proces. Maar in ons glas willen we nu eenmaal een heldere drank. Vandaar decanteren.

Karafferen
Karafferen doe je om de wijn wat zuurstof te geven. Het gaat ook hier meestal om rode wijnen van hoge kwaliteit, maar meestal zijn ze nu wat jonger. Eigenlijk is een wijn die je karaffeert nog niet helemaal op dronk, maar door de zuurstof help je hem een beetje drinkbaarder te worden. De aroma’s komen goed los, de wijn kan in de karaf ademen, wat lucht krijgen. Er wordt daarom ook wel gesproken over beluchten van de wijn.

Of een wijn baat heeft bij decanteren of karafferen is lastig aan te geven. Over het algemeen is het voor goedkopere wijnen zelden nodig en gaat het meestal om rode wijn. Maar er zijn ook zeker witte wijnen die je kunt decanteren of karafferen. Hoe hoger de kwaliteit echter, hoe belangrijker het is er even over na te denken. Al helpt het voor wijnen die wat zuurstof kunnen gebruiken ook vaak al enorm om de wijn een tijdje in je glas ‘op adem te laten komen’.

Wil je meer weten over wijn, bijvoorbeeld of rode wijn gezond is? Lees dan hier verder.

 


Iedereen kan wijn maken… of toch niet?

Wijn zelf maken

Eerlijk gezegd, het is niets voor mij. In mijn tuin staan twee druivenstokken, en van de druiven heb ik weleens wijn gemaakt. Het werd geen succes. Wijn maken is werkelijk een vak apart en iedereen die het ooit zelf heeft gedaan, weet hoe lastig het is. Het lijkt zo simpel: je plukt druiven en perst het sap eruit. Gist toevoegen is niet echt nodig om de fermentatie te starten: de natuur zorgt zelf voor gisten op de schil; in principe zou het proces dus spontaan moeten starten. Zodra de gisting stopt, heb je wijn. De suikers in het sap zijn dan omgezet in alcohol, et voilà.

Was het maar zo eenvoudig. Want je hebt nu ongetwijfeld een gistend sapje gekregen, maar is dat ook lekker? Is het überhaupt wijn? Of is het inmiddels al azijn geworden, of zo zuur dat het glazuur van je tanden springt en de tranen in je ogen? Grote kans! Wijn maken is zeker niet zo simpel als hierboven geschreven, en dat heeft te maken met een hele waslijst aan factoren. Met al die factoren moet een wijnboer rekening houden, en hij of zij kan op tal van stadia in het proces invloed uitoefenen.

Keuzes, keuzes, keuzes
We beginnen bij het begin. Om wijn te maken heb je druiven nodig. Rijpe druiven met voldoende suiker om om te zetten in alcohol. Maar de ene druif is de andere niet. Er zijn tafeldruiven en wijndruiven: druiven om zo te eten en druiven om wijn van te maken. En van die druiven om wijn van te maken zijn er zeker meer dan 1000 waar je uit kunt kiezen. Ik noem maar wat: plant je Chardonnay of Sauvignon Blanc in je wijngaard, Merlot of Cabernet Sauvignon? Elk van deze druivenrassen heeft zijn eigen behandeling nodig, en de druiven worden elk op hun eigen tijd rijp. En ze leveren elk wijn met een andere smaak.

Dan heb je de plek waar die druiven staan: helling of vlak stuk grond. In Nederland of Spanje. Beschut door bomen of in het open veld. Bij een rivier of meer of niet. Op een zanderige bodem of op kalksteen. Met rotsen in de diepere lagen of niet. Etc.. etc… etc… Al deze elementen hebben invloed op het uiteindelijke resultaat, en de wijnboer heeft er rekening mee te houden en ernaar te handelen in de behandeling van zijn druivenstokken.

Die wijnboer moet dus kennis hebben. Maar is hij geschoold door zijn traditionele vader of door modern onderwijs? Weet hij meer van druiven telen of van wijn maken? Wat voor wijn wil die wijnboer maken? Grote hoeveelheden voor de supermarkt, of topwijn voor mensen met een dikke portemonnee? Ook dit speelt allemaal een rol bij het maken van wijn.

In de kelder
En dan zijn we in de kelder aangeland. Daar worden de keuzemogelijkheden nog veel uitgebreider. Wat doet de wijnboer met de druiven? Voor witte wijn gaan de druiven meestal gelijk de pers in en worden het sap en de schillen snel gescheiden (maar dat hoeft niet). Voor rode wijn worden de druiven eerst licht gekneusd, waarna het vrijkomende sap enige tijd in contact blijft met de schillen voordat er geperst wordt. Op die manier komt er kleurstof vrij uit de schillen, waardoor de wijn mooi rood kleurt. Maar hoe lang is dat schilcontact? Een dag of vijf dagen? Wat voor wijn wil die wijnboer maken? Opnieuw moeten hij keuzes maken, met belangrijke gevolgen. Want een keuze terugdraaien is meestal niet mogelijk.

Na het persen van de druiven volgt de vergisting. Meestal worden gisten uit een pakje toegevoegd, om de fermentatie goed te kunnen controleren. Maar welke soort gist? De keuze is weer groot. En op welke temperatuur moet de wijn vergist? Opnieuw een belangrijke vraag die de wijnboer moet beantwoorden, voor een goed resultaat.

En als hij dan eenmaal wijn heeft, moet hij besluiten hoe lang hij de wijn gaat laten rijpen, en of dat in een houten vat, een roestvrijstalen tank of een betonnen cuve is. Of misschien wel een combinatie van die drie? Ieder materiaal heeft weer zijn eigen effecten.

En zo kan ik nog wel even doorgaan. Je hebt waarschijnlijk al door: wijn maken doe je niet even. Daar is heel wat kennis en ervaring voor nodig. En dat is niet voor iedereen weggelegd. Maar spannend blijft het wel!

Wil je meer weten over wijn, bijvoorbeeld over het leren wijn proeven? Lees dan hier verder!


Weg met die fruitvliegjes!

Fruitvliegjes wijn

Nu het eindelijk weer iets warmer wordt, zijn ook de fruitvliegjes weer in opmars. Ze gedijen goed bij stijgende temperaturen, en planten zich dan razendsnel voor. Bovendien zijn ze dol op suikers uit fruit, en dat is ’s zomers in ruime mate voorhanden. Je ziet de irritante beestjes meestal het eerst rond de fruitschaal, waar die net even vergeten perziken al opgegeten hadden moeten zijn. Elk soort fruit vinden ze lekker, maar ook van restjes fruitdrank in een beker, rottende groente, vochtige potgrond, gebruikte koffiepads in de gootsteen zijn ze fan. En helemaal lekker is natuurlijk een restje wijn in een glas op het aanrecht. Want ja, fruitvliegjes zijn ook dol op wijn.

Eitjes in rottend fruit
Een fruitvliegje is op zoek naar dergelijke lekkere plekjes om er onder andere haar eitjes in te leggen. Ze is niet toegerust om de schil van gezond fruit te doorboren, wel om al aangetast fruit binnen te dringen. Die eitjes komen vervolgens weer snel uit, met hele wolken van de nieuwe generatie als gevolg.

Middelen tegen fruitvliegen
Wat je ertegen kunt doen? Zorgen dat al dit soort restjes niet in je keuken of huiskamer of elders voorkomen. Glazen omspoelen, fruit op tijd opeten, groente en fruit in de ijskast bewaren (verpakt!), koffiepads in de vuilnisbak gooien, en die tijdig legen. Het aanrecht schoonhouden, de afwas niet laten staan. Zorgen dat de fruitvliegjes geen etensresten en dus voedsel meer kunnen vinden.

Heb je eenmaal fruitvliegjes in huis, is het lastig ze kwijt te raken. Je kunt dan ook gaan denken aan het maken van een fruitvliegjesval, net zoals je met wespen doet in de tuin. Zorg voor een afsluitbaar bakje met plastic eroverheen. Leg in dat bakje iets van fruit, of wijn, of honing, en prik gaatjes in het plastic. Dan kunnen de beestjes wel naar de hun etensbron toe, maar niet meer uit de val.

Fruitvliegen bij de wijnboer
Fruitvliegjes zijn overigens niet alleen een plaag in je eigen huis. Ook de wijnboer heeft er last van, zeker in de oogsttijd. Mede een reden om uit de pers gevallen druiven en geplette pulp op de vloer van de wijnkelder zo snel mogelijk op te ruimen en schoon te spuiten.

In de afgelopen jaren is bovendien veel sprake geweest van een speciaal soort fruitvliegje, de Drosophila Suzukii. Dit Japanse fruitvliegje is iets anders toegerust dan de gewone fruitvlieg, en legt haar eitjes wél in gezond fruit. Ze komt inmiddels voor in bijna alle wijngaarden van de wereld, en betekent dan ook een groot gevaar voor de wijnproductie. Als ze de schil van gezonde druiven heeft doorboort en haar eitjes heeft gelegd, verzuren de druiven namelijk. Maar dat is weer een verhaal voor later.

Wil je meer lezen over wijnen, bijvoorbeeld over het wijnproeven? Lees dan hier verder.


Is rode wijn gezond?

rode wijn gezond

Wijn en je gezondheid: het is een thema dat ons regelmatig in beroering brengt. Talloos zijn de wetenschappelijke onderzoeken die het effect van wijn op ons lichaam onderzoeken. En even talloos en verschillend zijn de uitkomsten.

Maar laten we eerst eens beginnen met te kijken naar de geschiedenis. Wist je dat wijn tot de komst van moderne medicijnen in de 19e eeuw een grote rol speelde als medicijn? Wijn, al dan niet gemengd met heilzame kruiden, werd voorgeschreven voor tal van kwalen. Daarvan was ‘slapte’ slechts de minste. De ontspannende én antiseptische werking van alcohol werd al door artsen in de Oudheid en middeleeuwen erkend en gebruikt. Ook voor zaken als een goede spijsvertering, op krachten komen en depressiviteit schreven ze wijn voor. Restantjes van die traditie zijn er nog steeds. Denk aan Pleegzuster Bloedwijn, een rode wijn versterkt met ijzerverbindingen die je in de schappen van de supermarkt kunt vinden.

Stofjes uit de schillen
Om vooral rode wijn gaat het als we tegenwoordig over de gezondheidseffecten van wijn spreken. Dat komt vanwege de tannines die in rode wijn zitten. Tannines vind je in de schil van druiven, en alleen rode wijn komt tijdens het productieproces langdurig in contact met de schillen. (Uitzonderingen in de witte wijnproductie daargelaten.) En juist in die tannines zitten de stofjes waarvan gezegd wordt dat ze goed voor je zijn. Een daarvan is resveratrol. Van resveratrol wordt gezegd dat het een gunstige werking heeft bij het voorkomen van hartaandoeningen en kanker. Het balletje is gaan rollen in 1991, toen een Amerikaans televisieprogramma inging op de ‘Franse paradox’: hoe kan het dat Fransen, die vrij veel verzadigde vetten eten, toch niet massaal overlijden aan hart- en vaatziekten? Vervolgens werd de oorzaak gezocht in het drinken van rode wijn. Rode wijn werd in de weken na de uitzending van dit programma een grote hit in de VS, terwijl de drank daarvoor een zieltogend bestaan leidde.

Effect van alcohol
Onderzoek na onderzoek is er inmiddels gevolgd, zowel in de VS als in Europa, naar de vermeende gunstige effecten van het drinken van een glas rode wijn. We lezen er regelmatig over in kranten en op internet. Wetenschappers vóór en tegen zijn overal te vinden. Resveratrol blijft een belangrijk onderzoeksterrein, maar elders kijken onderzoekers ook naar wat alcohol met het menselijk lichaam doet. Bijvoorbeeld het ‘goede’ cholesterol verhogen en het ‘slechte’ verlagen.

Inmiddels staat het Voedingscentrum op het volgende standpunt: ‘Goed onderbouwde bevindingen laten zien dat een matig alcoholgebruik (tot 15 gram per dag, dat komt neer op maximaal 1,5 glas) het risico op sommige chronische ziekten verlaagt. Tegelijkertijd vergroot alcoholgebruik wel het risico op andere chronische ziekten.’ Oftewel: het kan helpen voor sommige aandoeningen, maar net zo goed schadelijk zijn voor andere. Meer dan 1,5 glas wijn per dag drinken wordt door het Voedingscentrum dan ook zeker niet aangeraden.

Wil je meer weten over wijn? Bijvoorbeeld over de calorieën in wijn? Lees dan hier verder.


Hoeveel calorieën zitten er in mijn glas wijn?

Vegan Lunch on patio

Stel, je wilt eens wat beter op je gewicht letten, en je besluit te gaan kijken wat het drinken van een glas wijn nu eigenlijk voor de je calorieëninname doet. Want ja, natuurlijk, in een glas wijn zitten calorieën. Niet alleen de suiker, ook de alcohol is leverancier van brandstof, en dus calorieën. Volgens het Voedingscentrum levert 1 gram alcohol 7 kilocalorieën. Dat is meer dan koolhydraten en eiwitten (4 kcal) en minder dan vetten (9 kcal). Hoeveel suiker er in je wijn zit, dat is afhankelijk van het type wijn en het productieproces.

Resolutie aangenomen
Je speurtocht naar het precieze aantal calorieën van je dagelijkse glaasje wijn wordt vervolgens geen makkelijke. Op het etiket van een fles wijn staat het niet. Het Europees Parlement heeft weliswaar in 2015 een resolutie aangenomen over het verplicht vermelden van calorieën op alcoholische dranken inclusief wijn, maar voordat die resolutie wetgeving is, zijn we wel weer een aantal jaren verder.

Rondneuzen op internet levert wel veel informatie op. Je komt op diverse gezondheidssites tabelletjes en staatjes tegen die je precies vertellen dat een glas rode wijn 82 calorieën bevat. Maar dan begint het: hoe groot is dat glas eigenlijk? Is dat een glas van 100 ml, van 150 ml? Maakt nogal een verschil en het staat er lang niet altijd bij. Wijnschrijver Harold Hamersma gaat in zijn in 2010 verschenen boek Wijnreis door mijn lichaam uit van 120 calorieën voor ‘een gewoon glas wijn’. Maar wat is in hemelsnaam een gewoon glas wijn? Rood, wit? 12% alcohol of 15% alcohol? Zoet of droog? Hij meldt het niet.

Twee tabellen
Gezondheidsnet en het Voedingscentrum, beide betrouwbare vraagbaken over gezondheidszaken, komen met onderstaand staatje.

Droge witte wijn (100 ml)                                            67 kcal
Rosé (100 ml)                                                                 71 kcal
Port (35 ml)                                                                    80 kcal
Rode wijn (100 ml)                                                       82 kcal
Zoete witte wijn (100 ml)                                            96 kcal

En een nieuwsartikel over de Europese resolutie over het vermelden van calorieën op het etiket geeft deze tabel.

Droge witte wijn                                                             100 kcal vergelijkbaar met een beschuitje hagelslag
Rosé                                                                                  106 kcal vergelijkbaar met 3 bitterballen
Rode wijn                                                                         123 kcal vergelijkbaar met 1 banaan
Zoete witte wijn                                                              144 kcal vergelijkbaar met een boterham met kaas

Hoe groot het glas is, wordt niet vermeld. Maar er zijn overeenkomsten tussen beide staatjes: van droge witte wijn krijg je het minste calorieën binnen, zo blijkt, en van zoete witte het meest. Logisch: in zoete witte wijn zit de meeste suiker!

Als je echt wilt bijhouden hoeveel calorieën je binnenkrijgt met een glas wijn, hou dus rekening met het soort wijn dat je drinkt, en de inhoud van je glas. Het bovenste tabelletje van het Voedingscentrum kan een richtlijn voor je zijn.

Dit alles houdt overigens nog geen rekening met wat je lichaam doet met die calorieën: sommige mensen komen aan van wijn drinken, anderen niet. Alcoholinname bij de maaltijd speelt namelijk een rol bij de vetverbranding. Maar dat is weer een ander verhaal.

Wil je meer weten over wijn, bijvoorbeeld over het wijnetiket? Lees dan hier verder.

 


Wegdromen naar Piemonte

Piemonte Italie

Wegdromen naar een zonnig wijngebied, het is een van mijn favoriete bezigheden. Zeker op het moment in het jaar dat de winter niet wil wijken maar de lente er toch echt aan zou moeten komen. Ik zie mezelf dan een stevige wandeling maken, eindigen op een terras hoog op de heuvel, nippen aan een glas water en een glas witte lokale wijn, en genieten. Daarna een hapje eten – schaaltje lokale worst en kaas bijvoorbeeld -, nog een glaasje wijn, en ’s avonds helemaal roezig naar bed. Kom maar op met die vakantieweken.

In de loop der jaren was ik al in heel wat wijngebieden, allemaal even mooi en verrassend. Of het nu in Frankrijk, Spanje of Italië was, Duitsland of Oostenrijk, altijd was het goed toeven in de streken waar de wijnstok groeit. Aan mijn lijstje ontbreekt echter vervelend genoeg nog altijd een heel belangrijke, in Italië. Nog nooit bezocht ik Piemonte! Soms zie ik prachtige foto’s van de nevelige heuvels daar, met oude stadjes in de verte. Van gekanteelde huizen met familiewapens boven de poort. Van glooiende rijen groene wijnstokken, zover het oog reikt. En dan ga ik inplannen. Als we nu dan … misschien dat …. Ik plan bezoekjes aan stadjes als Alba en Asti, aan Cuneo en Bra. We wandelen door de wijngaarden in de Langhe. Ruiken de acacia en lavendel. Gaan langs in wijndorpen met beroemde namen als Serralunga d’Alba, Barolo en La Morra. Proeven bij wijnhuizen met namen die me maar al te bekend voorkomen. En genieten van gezellige maaltijden bij osteria’s en ristorantes. Maaltijden met truffels en pasta, kastanjes en hazelnoten, salami en prosciutto, dolce en gelato. Vergezeld van glazen verwarmende Barolo of Barbera, en vooral verkoelende Roero Arneis of Asti Spumante. Of ik ga winkelen in Turijn, en gelijk wat cultuur snuiven. En dan bij een barretje opnieuw genieten van al het lekkers dat de streek te bieden heeft.

Voor de wijnhistoricus in mij heeft Piemonte ook heel wat te bieden: het gebied kent een eeuwenlange traditie van wijnverbouw door kleine boertjes die eigenlijk alleen wijn maakten voor het eigen gezin en de directe familie. Pas in de 19e eeuw slaagden de markiezin van Valetti erin ‘moderne’ Franse wijnbouwprincipes in Italië door te voeren. Daarna waren het in de tweede helft van de twintigste eeuw mannen als Piero Antinori en Angelo Gaja die met hun vernieuwende initiatieven zorgden voor de aansluiting van Italië bij de moderne wijnwereld. Met prachtige toppers als Barolo en Barbaresco, van het druivenras Nebbiolo als gevolg. Of de fruitige Barbera’s, uit zowel Asti als Alba.

Tot op heden is het niet gelukt, naar Piemonte gaan, en moet ik me behelpen met boeken lezen. Ik blijf nog maar even  door dromen.

Wilt u meer weten over wijnen en gerechten die er mooi bij passen? Lees hier verder.


Wegwijs in het Spaanse etiket: crianza

Wijnblog Crianza Spaans etiket

Het is met wijn net als met kunst, auto’s of muziek. Om er een beetje van te snappen, is het handig wat vaktermen of jargon te beheersen. Een kunstliefhebber weet wat het impressionisme is, een auto-fan spreekt van carrosserie en carburateur. Waarover een voetbalkenner spreekt, weet ik niet. Ik ben geen kenner. Overigens kun je van al deze zaken ook genieten zonder enige kennis. Maar handig is het wel. Je zult maar niet van wijnen met houtrijping houden, en een fles cadeau gekregen hebben met allerlei Spaanse termen erop…

Crianza
Op flessen wijn uit Spanje tref je regelmatig de term ‘crianza’ aan. Letterlijk betekent het iets als ‘opvoeding’; Google Translate maakt er ‘teelt’ van. Zowel bij witte wijnen als bij rode kan crianza op het etiket gebruikt worden. De term geeft aan dat de wijn een bij wet geregelde minimale hoeveelheid maanden op houten vaten heeft gerijpt. Het absolute minimum in de Spaanse wijnwetgeving is drie maanden; deze termijn geldt in diverse gebieden voor wit. Voor rood springen we al gelijk naar een minimum aantal maanden houtrijping van zes! Die houten vaten hoeven overigens geen barriques van 225 liter te zijn. Ander vatmaten komen ook voor, bijvoorbeeld 330 liter.

Verschillen per herkomstgebied
Maar nu zijn we er nog niet. Want verschillende herkomstgebieden, of Denominaciónes de Origen, hanteren verschillende termijnen. En dan zijn er ook nog eens vaak verplichtingen om de wijn pas in het zoveelste jaar na de oogst te mogen verkopen. Een Rioja Crianza bijvoorbeeld mag pas de winkel in na een verblijf van minimaal 12 maanden op vat en nog eens 24 maanden op de bodega; dat laatste mag dan in de fles óf langer in het vat.

Na Crianza volgt overigens Reserva. Die wijnen hebben nog weer langere houtrijping gehad.

In het overzicht hieronder het aantal maanden minimale houtrijping voor Crianzas in een viertal bekende Spaanse wijngebieden, voor rood en wit.

Crianza, aantal maanden verplichte minimale rijping op houten vaten

Rioja Navarra Toro Ribera del Duero
Rood 12 9 6 12
Wit 6 6

Wilt u meer weten over veelvoorkomende wijntermen? Lees hier verder.


Nero d’Avola – de donkere held uit Avola

Wijngaarden Nero d'Avola Sicilie Italie

Googelen op Avola levert zonnige beelden op van helderblauwe baaien en een stadje met eeuwenoude gebouwen. Je vermoedt onmiddellijk dat je dat stadje ergens aan de Middellandse Zee moet zoeken. Bij het vervolgens googelen naar Nero d’Avola komen dikke trossen donkerblauwe druiven in beeld. Naast talloze flessen wijn met etiketten in het Italiaans.

Het is duidelijk: het druivenras Nero d’Avola levert donkere rode wijnen, en is afkomstig van het zonovergoten Sicilië. In het uiterste zuiden van het eiland ligt het stadje Avola, waar deze druif zijn oorsprong heeft.

Zonaanbidder
Nero d’Avola is al decennialang het meest aangeplante rode druivenras van Sicilië. Het ras is dol op de warmte en gedijt uitstekend in droge gebieden. Druiventeelt zonder irrigatie – dry farming – is voor Nero d’Avola dan ook geen enkel probleem. Je treft het ras werkelijk overal op het eiland aan, in totaal een kleine 20.000 hectare. Nog niet zo heel lang geleden werden de wijnen van dit druivenras alleen gebruikt om rode wijnen van elders op te peppen in kleur. Nero d’Avola kwam daardoor als bulkwijn terecht in Toscane, Piëmonte en zelfs Frankrijk. Maar sinds de jaren negentig van de twintigste eeuw heeft het druivenras een eigen heldenrol gekregen. Diverse producenten op het eiland bottelden vanaf die tijd hun Donkere van Avola als een monocépage-wijn (wijn van één druivenras). Bekende namen die hierin het voortouw namen zijn onder andere Planeta en Donnafugata.

Daarnaast is Nero d’Avola ook een goede blending partner gebleken voor andere inheemse druivenrassen als Frappato of Nerello Mascalese (van de hellingen van de Etna) of voor internationale rassen, zoals Cabernet Sauvignon en Merlot.

Pruim, kers en chocolade
De karakteristieken van Nero d’Avola zijn de diepdonkere kleur, aroma’s van pruim, kers en zoete chocolade, stevige tannines en goede zuurgraad. Ook een pepertje is vaak in de geur en smaak te herkennen. Dit geheel levert over het algemeen stevige maar fruitige en toegankelijke wijnen, heerlijk bij allerhande gegrild vlees, pastagerechten met vleessauzen, harde kazen etcetera. Bij houtrijping kunnen de wijnen lang bewaard worden, soms tot een jaar of tien.

Van de Wijnbeurs
Maak zelf eens kennis met deze heerlijke Nero d’Avolo, een zacht sappige, frisse wijn met delicate toets vanille.

 


Voor ieder wat wils: de wijnen van de Pays d’Oc

Wijnen Pays d'Oc Frankrijk

U bent ze vast al wel eens tegengekomen: wijnflessen met een label van IGP Pays d’Oc. Pays d’Oc, ofwel het land van Oc, het land waar ze ‘oc’ zeggen als ze ‘ja’ bedoelen. Het land waar de troubadours in vroeger eeuwen de hoofse liefde bezongen, waar de zon altijd schijnt en de Romeinen al wijn maakten. Het land ook dat bekend staat als Languedoc-Roussillon, de twee grote wijngebieden in het zuiden van Frankrijk

IGP, dat staat verder voor Indication Géografique Protégée, of Beschermde Herkomst Benaming. Vroeger, vóór 1 augustus 2009, waren dit de landwijnen of vins de pays. De nieuwe IGP-wijnen van de Pays d’Oc staan daarbij naast de vele kwaliteitswijnen met specifieke herkomstaanduiding, of AOP-wijnen, die ze in de Languedoc-Roussillon natuurlijk ook kennen. De regels voor het maken van een IGP-wijn zijn echter veel soepeler dan die voor het maken van een AOP-wijn. Waar bij een AOP-wijn vaak maar één of enkele druivenrassen zijn toegestaan, is dat bij een IGP-wijn heel anders. Ook regels over houtrijping, wijnmaaktechnieken etc. zijn vaak minder streng.

Het zijn vooral deze wijnen, de IGP-wijnen, waar het zuiden van Frankrijk de laatste jaren zo geliefd om is. Zeker bij wijnliefhebbers die hun smaak nog aan het ontdekken zijn én die op hun portemonnee willen letten. Binnen de IGP Pays d’Oc zit namelijk altijd wel een wijn voor uw persoonlijke smaak of voorkeur. Ga maar na: er zijn 56 verschillende druivenrassen toegestaan. Voor rood is er bijvoorbeeld naast Merlot en Cabernet Sauvignon vooral ook Grenache, Syrah en Mourvèdre; voor wit naast Chardonnay en Sauvignon Blanc onder andere Vermentino en Viognier. En dan zijn er nog 48 meer… Ook alle stijlen komen voor. Rood, wit en rosé. Droog en zoet. Stil en mousserend. Van makkelijk drinkbare wijnen tot zeer complexe, en altijd met een excellente prijs-kwaliteitverhouding.

Het belang van de IGP Pays d’Oc blijkt wel uit het feit dat 13% van de Franse wijngaarden Pays d’Oc-wijngaarden zijn. In totaal staat 115.000 hectare aangeplant, en de Pays d’Oc wijnen vormen het grootste contingent in de Franse wijnexport. 800 miljoen flessen werden in geproduceerd in 2014-15, en die bereiken een publiek in 170 landen. 14% van die 800.000 miljoen flessen belandt bovendien in Nederland. Grote kans dus dat u al wel eens een fijne Pays d’Oc-wijn gedronken heeft!

 

 

 


Alles wat u wilt weten over Châteauneuf-du-Pape

Wijnen Chateauneuf du Pape Frankrijk

Wie ter hoogte van Orange bij afslag 21 de Franse Autoroute du Soleil verlaat, bereikt al snel het stadje Châteauneuf-du-Pape. Hier staat een kasteel dat ooit, in de veertiende eeuw, gebouwd werd als zomerverblijf voor de pauzen. Die zetelden toen tijdelijk in Avignon, niet in Rome. De wijngaarden rondom dit ‘nieuwe kasteel van de paus’ werden door de kerkvorsten begunstigd en de wijnen gepromoot. Hierdoor groeiden ze al snel uit tot een geliefd product. Dat zijn ze eeuwenlang gebleven, tot op de dag van vandaag. Een bijzonder historisch weetje: al sinds het einde van achttiende eeuw wordt er een wijn uit Châteauneuf-du-Pape in flessen op de markt gebracht. Markies Tulle de Villefranche van Château la Nerthe zette zijn enorme netwerk in om deze gebottelde wijn te verkopen. Met succes. De markies was daarmee de eerste die wijn op fles verhandelde. De rest van de wereld bleef dat nog bijna twee eeuwen lang op vat doen.

Châteauneuf-du-Pape is er in rood én wit. De druiven die gebruikt mogen worden om de wijn te maken zijn Grenache noir, Mourvèdre, Clairette, Grenache blanc, Cinsault, Syrah, Marsanne, Muscardin, Roussanne, Counoise, Vaccarèse, Picardan en Bourboulenc. In een rode Châteauneuf mogen alle dertien druivenrassen gebruikt worden, dus ook de witte. Niet veel wijnhuizen doen dat echter. Eentje die het wel doet, is het beroemde Château de Beaucastel.

Grenache noir is van deze druiven de belangrijkste: die komt voor in bijna alle wijnen. Ongeveer 70 à 75% van de blend van Châteauneuf-du-Pape bestaat meestal uit Grenache. De druif geeft de wijn warmte en kracht. Het hoge alcoholpercentage van Grenache is daar mede de reden van. Die alcohol draagt bovendien bij aan karakteristieke, mooie zoete impressie van de wijnen.

Châteauneuf-du-Pape is geen enorm groot herkomstgebied. In totaal staan er 3.161 hectare aangeplant, en de opbrengsten zijn gemiddeld zo’n 26 hl per hectare. Gladde, ronde witte keien zijn kenmerkend voor de grond in de wijngaarden. Die keien houden de warmte van de zon vast. En geven ze ’s nachts weer terug aan de planten. Overigens hebben die wijnstokken hier normaal weinig te klagen over zon en warmte: het aantal zonne-uren per jaar is 2800.

Van het proefpanel van de Wijnbeurs:
Niet zo lang geleden proefden we voor u meerdere krachtige rode wijnen uit Frankrijk, Spanje en Italië, die zo gewild zijn voor de naderende feestdagen. Daar kwam één opvallende trouvaille uit: de met goud bekroonde Côtes du Rhône Villages. Tijdens het proeven noteerden we uitspraken als ‘In de stijl van Châteauneuf, maar eleganter en minder zwaar’ en ‘Châteauneuf-kruidig gefruit met sap en grip, lekker’. We zijn dan ook heel benieuwd naar uw mening over de wijn. Proef nu zelf hoe dicht deze gouden medaille winnaar tegen Châteauneuf-du-Pape aanleunt of dat u hem zelfs lekkerder vindt!